Winkelwagen
Je winkelwagen is leeg
Zoek je een suikervervanger die je een op een in plaats van suiker kunt gebruiken? Dat is precies waar deze zak van 1000 gram voor gemaakt is. Drie zoetstoffen, meer zit er niet in. Je meet dezelfde hoeveelheid af als bij gewone suiker en dat is het. Geen omrekentabel, geen weegschaal erbij.
Erythritol vormt het grootste deel, 65,4 procent. Het ziet eruit als kristalsuiker en levert vrijwel geen calorieen, maar het zoet maar voor ongeveer 70 procent van suiker. Daar zit het probleem van losse erythritol: je hebt er meer van nodig. Xylitol, 34,5 procent van het mengsel, zoet wel precies zo sterk als suiker. En de 0,1 procent steviolglycosiden vult het laatste gaatje op. Kort gezegd: samen komen ze uit op de zoetkracht van suiker, waar elk van de drie alleen tekort zou schieten. Dat is de reden dat deze suikervervanger wel een op een werkt en losse erythritol niet.
Erythritol is een klein molecuul. Ruim negentig procent gaat al in je dunne darm door de darmwand heen, en omdat je lichaam geen enzym heeft om het af te breken, verlaat het je binnen een dag onveranderd via je urine. Er komt dus nauwelijks iets van in je dikke darm terecht. Xylitol gaat anders: daarvan wordt ongeveer de helft opgenomen en in je lever via de pentosefosfaatroute verwerkt. Vandaar dat xylitol wel 2,4 kilocalorie per gram levert en erythritol vrijwel nul. De 83 kilocalorieen per 100 gram op de verpakking komen dan ook bijna helemaal uit het xylitoldeel. Reken maar na: 34,5 gram maal 2,4 is 82,8.
Cake, koekjes, muffins, yoghurt, koffie, slagroom: daar doet dit spul precies wat je verwacht. Maar wees eerlijk voorbereid op twee dingen. Polyolen karamelliseren niet en doen niet mee aan de bruiningsreactie, dus je cake blijft bleker en creme brulee of karamelsaus gaan niet lukken. En gist eet er niet van, dus in brooddeeg heb je er niets aan. Het xylitoldeel houdt wel vocht vast, waardoor je baksel langer smeuig blijft. Dat is nou net wat losse erythritol niet doet.
Suikeralcoholen kunnen bij grote hoeveelheden ineens laxerend werken. De EFSA houdt voor erythritol een grens aan van 0,5 gram per kilo lichaamsgewicht per dag, wat voor iemand van 70 kilo neerkomt op ongeveer 35 gram. Dat is ruwweg 50 gram van dit product. Bouw het rustig op over een week of twee, dan merk je er in de praktijk weinig van. Een ding is geen kwestie van wennen: xylitol is giftig voor honden. Vanaf ongeveer 0,1 gram per kilo hondengewicht wordt het al gevaarlijk, dus voor een hond van tien kilo is een paar gram genoeg. Zet de zak weg waar je hond niet bij kan.
Een zak van een kilo suikervervanger gaat bij normaal gebruik maanden mee. Handig om te weten: bewaar hem droog en goed dicht, want polyolen trekken vocht aan en gaan dan klonteren.
100 gram suiker vervang je door 100 gram Almost Sugar. Het steviolglycosidendeel vangt precies het zoetkrachtverlies van erythritol op, waardoor je niets hoeft om te rekenen.
Kristalsuiker zit rond de 400 kilocalorieen per 100 gram. Die 83 komen bijna volledig uit het xylitoldeel: 34,5 gram maal 2,4 kilocalorie is 82,8.
Erythritol, xylitol en steviolglycosiden. Meer zit er niet in. Veel tafelzoetstoffen uit het schap gebruiken maltodextrine of dextrose als vulstof, en die hebben juist een hoge glykemische index.
Bij ongeveer 10 gram per keer haal je er zo'n honderd porties uit. De zak sluit weer dicht, wat bij deze zoetstoffen praktisch is omdat ze vocht aantrekken.
Erythritol levert vrijwel geen calorieen en wordt vrijwel volledig onveranderd uitgeplast, maar zoet maar voor ongeveer 70 procent van suiker. Xylitol zoet precies zo sterk als suiker en houdt vocht vast in baksels, maar levert wel 2,4 kilocalorie per gram en is gevoeliger voor darmklachten. In dit mengsel zitten ze in een verhouding van ruwweg twee staat tot een, zodat je de sterke kanten van allebei krijgt.
Ja, qua hoeveelheid en zoetheid wel. Waar je rekening mee moet houden is de kleur en de structuur: het karamelliseert niet en doet niet mee aan de bruiningsreactie, dus je cake blijft bleker. Bestrijk hem met wat losgeklopt ei of bak iets langer op een lagere temperatuur.
De EFSA houdt voor erythritol 0,5 gram per kilo lichaamsgewicht per dag aan, dus ongeveer 35 gram bij 70 kilo. Omgerekend is dat zo'n 50 gram van dit product. Begin met kleinere hoeveelheden en bouw het in een tot twee weken op, want je darmen wennen eraan.
Omdat je hier een kant-en-klare verhouding koopt. Los zou je twee zakken moeten afwegen en mengen, en de steviolglycosiden krijg je in een thuiskeuken niet nauwkeurig op 0,1 procent gedoseerd. Vergeleken met merkzoetstoffen als Sukrin of Natvia, die omgerekend rond de 25 tot 35 euro per kilo zitten, is de kiloprijs hier juist gunstig.
In 2023 vond een onderzoek van de Cleveland Clinic een verband tussen hoge erythritolspiegels in het bloed en hart- en vaatproblemen. Twee kanttekeningen: het ging om mensen die al een verhoogd risico hadden, en je lichaam maakt zelf ook erythritol aan, waardoor een hoge bloedspiegel net zo goed een gevolg van een onderliggende aandoening kan zijn. De EFSA heeft erythritol in 2023 opnieuw beoordeeld en ziet geen oorzakelijk verband met het eten van erythritolhoudende producten.
Xylitol is voor honden giftig. Bij een hond zet het een sterke insulineafgifte in gang, iets wat bij mensen niet gebeurt. Vanaf ongeveer 0,1 gram xylitol per kilo lichaamsgewicht wordt het gevaarlijk, dus bij een hond van tien kilo gaat het al om enkele grammen van dit product. Bewaar de zak buiten bereik en geef geen kruimels van baksels waarin dit verwerkt zit.
